polska architektura

PRL to nie tylko bloki - najpiękniejsze kościoły lat powojennych

anna cymer
11.02.2013 13:18
A A A Drukuj

Kościół św. Jana Bosko w Poznaniu (ul. Warzywna), fot. Anna Cymer

Kościół na poznańskich Winogradach zbudowano w latach 1975-88 według projektu Jana Kopydłowskiego (który w Poznaniu zaprojektował aż 14 kościołów). Świątynią zarządzają księża Salezjanie.

Kościół św. Jana Bosko w Poznaniu (ul. Warzywna), fot. Anna CymerKościół św. Jana Bosko w Poznaniu (ul. Warzywna), fot. Anna Cymer

Choć z zewnątrz budynek sprawia wrażenie jednej, zwartej bryły na planie kwadratu, wewnątrz jest rozczłonkowany na wiele mniejszych segmentów. Poza dolnym i górnym kościołem znajdują się tu także sale katechetyczne, świetlice, miejsca spotkań. Wplecenie ich w jedną bryłę razem z kościołem było wymogiem czasów - władze PRL-u wydając pozwolenie na budowę kościoła zazwyczaj dawały możliwość wzniesienia tylko jednego budynku. Dlatego nierzadko architekci starali się pomieszczenia towarzyszące "schować" w bryle świątyni.

Kościół św. Jana Bosko w Poznaniu (ul. Warzywna), fot. Anna CymerKościół św. Jana Bosko w Poznaniu (ul. Warzywna), fot. Anna Cymer

Dolny kościół znalazł się w niskim przyziemiu, stanowiącym zarazem postument pod górną część budowli. Tej nadano kształt namiotu-piramidy, przekrytej wysokim, rozczłonkowanym na cztery części dachem (te cztery segmenty - to symbole czterech ewangelii). Umieszczona na platformie, otoczona tarasem wznosi się ponad otaczającą ją głównie niewysoką, jednorodzinną zabudową mieszkaniową. Dzięki znacznemu podniesieniu ponad poziom chodnika kościół św. Jana Bosko jest jednym z najbardziej widocznych w panoramie Poznania obiektów.

Kościół św. Jana Bosko w Poznaniu (ul. Warzywna), fot. Anna CymerKościół św. Jana Bosko w Poznaniu (ul. Warzywna), fot. Anna Cymer

Zobacz także

Zobacz więcej na temat:

Komentarze (115)
Zaloguj się lub komentuj jako gość
  • avatar

    Oceniono 46 razy 42

    Lista dośc subiektywna. Zainteresowanym tematem modernistycznych kościołów polecam wątek na forum skyscrapercity www.skyscrapercity.com/showthread.php?p=64911775&highlight=#post64911775 , gdzie mozna znaleźć jeszcze ciekawsze bryły. Niestety, ten otyknowany kościół z Wrocławia to nie wyjątek. W mojej rodznnej Częstochowie piekny, monumentalny kościół św. Wojciecha przypominający momentami operę z Sydney:) przemalowano niedawno na brzoskiwiniowo a metalowe detale pociagnieto farbą olejną koloru brąz. Barbarzyństwo. Na szzęście za jakieś 30-40 lat będziemy zdrapywać ten syf i odzyskiwać oryginalny wygląd tych budynków. Mozna by się nauczyć czegos z historii i po prostu najpierw ich nie psuc - tak byloby latwiej. Ale głupota ludzka jest nieskonczona i wieczna.

  • avatar

    Gość: lola

    Oceniono 44 razy 42

    Mój Boże. Kościół Św. Ducha we Wrocławiu to jakaś makabryła! Przecież przed "remontem" wyglądał lepiej niż po. Świątynia została zwyczajnie zdewastowana. I ten wychodzący ze sciany papież? Może chce wsiąść do resztki lokomotywy, która tam stoi? o.o

  • avatar
  • avatar
  • avatar

    Gość: Marek

    Oceniono 16 razy 16

    Tylko jeden kościół Niemczyka? Brak Ursynowa? "Beton" Loeglera? Ten ranking to żart...
    A dewastacyjne tynkowanie ceglanych świątyń przez niedouczonych proboszczów, najlepiej jeszcze w krzykliwych żółtych barwach, to niestety norma. Co robią kurialne komisje artystyczne???

  • avatar

    Oceniono 14 razy 14

    Drogi autorze opisów - fresk na deskach???? Tylko na tynku wapiennym - taka jest "zasada działania" tej techniki. Mnie tego uczyli w podstawówce, ale to było w minionych czasach.

  • avatar

    Gość: hageeg

    Oceniono 33 razy 13

    Niektóre naprawdę niezłe, ale Arka Pana jest zerżnięta z Le Corbusiera (Ronchamp) a w Tychach wnętrze zohydzono tandetnymi polichromiami i wyposażeniem.
    W ogóle w czasie PRL kościół katolicki musiał się godzić na formę kościoła akceptowalną przez władzę i architektów oraz urbanistów odpowiedzialnych za plany miejscowe. Teraz kościół czuje się tak mocny, że nikogo nie słucha (vide Gdańsk i Głódź) i lansuje estetykę wiejskiego odpustu (Licheń, Świebodzin etc.), ale to nic dziwnego - wszak większość biskupów pochodzi z zapadłych wsi Podkarpacia, Świętokrzyskiego, Lubelszczyzny czy Podlasia, gdzie estetyczne ideały kształtowały właśnie wiejskie odpusty. Tylko obciach, że są architekci, którzy coś takiego dla nich produkują.

  • avatar

    Gość: fox

    Oceniono 16 razy 6

    I nastałą Solidarność,i szlag trafił Nową Hutę z kościołem i pracą.PRL-u,wróć!!!

  • avatar
  • avatar

    Gość: Wrrrro

    Oceniono 11 razy 5

    Tradycji nie przeskoczysz? Barok był wybitnie nie tradycyjny do gotyku! I weź to podważ M.
    Nie można w nieskończoność budować zabytków. Na tym polega ewolucja.
    Część tych realizacji jest na prawdę niezwykła, odważna, z pomysłem, oryginalna. Nie takie zwykłe pudełka z dachem jakie to buduje się obecnie.
    Bić pokłony architektom i inwestorom za odwagę.

  • avatar

    Gość: Niedowiary

    Oceniono 4 razy 4

    W PRL powstawały kościoły? To niemożliwe. Przecież w PRL zwalczano kościół. Budowano tylko komitety partyjne. To jakaś propaganda lewicy.

  • avatar
  • avatar
  • avatar

    Gość: notremak

    Oceniono 4 razy 4

    Teraz, kiedy klechy robią w Polsce co tylko zechcą, to i gargamele budują w rodzaju Lichenia czy Wyciskarki-Świątyni Opaczności w Warszawie. Widać po buźkach (choćby Episkopatu) pochodzenie, więc i gust mają taki bardziej gumienny, ale teraz żaden burmistrz, starosta, wojewoda czy (nie mówiąc o lokalnym głównym architekcie) przecież im nie podskoczy.

  • avatar

    Gość: jacki

    Oceniono 4 razy 4

    W Radomiu jest wiele zabytkow w architekturze. Np. Ul. Zeromskiego, Pilsudskiego. Powstalo tez wiele nowy h budynkow o niekonwencjonalnym ksztalcie. Bardzo ladne miasto. Licze ze jeszcze odwiedze Radom

  • avatar

    Gość: pendejada

    Oceniono 5 razy 3

    Oto miara upadku kościoła. Kiedyś to on wprowadzał nowę style w architekturze czy muzyce. Ale żeby zostać kardynałem to trzeba było być księciem krwi. Dziasiaj papieżem może zostać byle wieśniak więc i gust wieśniacki. Proboszcz z ludu, ale często architekt też z ludu, z awansu. Nie matura lecz chęć szczera zrobi z ciebie oficera.Ten artykuł został napisany z oczywistą intencją prześmiewczą. Każy z prezentowanych tu obiektów z wyjątkiem kościoła przy Puławskiej w Warszawie jest karykaturą, pomnikiem głupoty i nieudacznictwa tak klienta jak i projektanta. To również dowod na upadek architektury w ogole. Nowoczesność albo jest koszmarnie monotonna, albo, kiedy probuje z ta monotonią zrywać, okazuje sie nieporadna, karykaturalna, produkuje jakieś garby,jakieś Calatravy, wodogłowia i słoniowatości trudne wręcz do opisania, jak te kościoły. Tylko bardzo skomne czy wręcz ascetyczne formy jakoś sie bronią. A ludzie pragną dekoracyjnośći, ornamentu, czegoś więcej niż czarny kwadrat na białym tle. Ale nikt nie potrafi zapakajać tej potrzeby bez popadania w karykaturę rodem z PRLowskiego kościoła czy cygańskiego pałacu. Osiedle w Suchym Lesie pod Poznaniem to taki właśnie żyg wywołanyt zażywaniem zbyt dużej ilośći "gry brył w słońcu" i "maszyn do mieszkania". W końcu nowoczesność zostanie zastąpioba czymś lepszym ale narazie żyjemy w czasach upadku.

  • avatar

    Gość: Max

    Oceniono 3 razy 3

    Aj a myślałem że za komuny zamykano kościoły a nie budowano

  • avatar

    Gość: gość

    Oceniono 7 razy 3

    A gdzie kościół pw. Św. Rocha w Białymstoku? Czyżby autor tego artykułu nie studiował architektury i nie wiedział, że jest to pierwszy modernistyczny kościół NA ŚWIECIE? Czyżby nie słyszał o nim, chociaż jest to jedno z największych osiągnięć polskiej architektury powojennej? Widocznie oparł swój wybór o zdjęcia, które akurat przypadkiem zrobił w trakcie wycieczek do wymienionych miejsc i tyle. Bo te kościoły ani nie są piękne, ani jakieś mocno wartościowe pod względem architektonicznym.

  • avatar

    Gość: Jasiu

    Oceniono 11 razy 3

    Wbrew obecnemu praniu mozgow przez Solidarnych czasy komuny nie byly takie zle jak to teraz propaganda maluje. A kto pamieta "tysiac szkol na tysiaclecie"? Powstaly piekne, przestronne, dobrze wyposazone szkoly ktorych nam Europa zazdrosci. Teraz sie je zamyka. ,Polska sie wyludnia. efekt dobrobytu?

  • avatar

    Gość: silic

    Oceniono 3 razy 3

    @ hegeeg
    Malowidła we wnętrzu kościoła w Tychach są autorstwa Jerzego Nowosielskiego i nawiązują do wschodniej ikonografii. Akurat w tym kosciele brak popularnych w innych polskich świątyniach "upiększeń".

  • avatar

    Oceniono 5 razy 3

    pewnie że powstało - bo niby skąd UB wiedziało o tajemnicach ludzi?
    jak nie ze spowiedzi?

  • avatar

    Gość: q

    Oceniono 13 razy 3

    warszawa fajne, reszta przerost kury nad treścią

  • avatar

    Gość: Małgorzata

    Oceniono 3 razy 3

    Zastanawiam się jakim cudem ta blacha na kościele w Radomiu ma taki błękitnawy wspaniały odcień, Czy to niebo się w niej odbija czy co? A może w rzeczywistości jest szara i tylko na fotce tak ładnie wygląda?
    Wielkie gratulacje dla projektanta.

  • avatar

    Gość: Szczepan

    Oceniono 2 razy 2

    Piękne?! 8 na 10 z przedstawionych w galerii kościołów wygląda jak bunkry albo poniemieckie hale fabryk broni. Ciężkie, przytłaczające budowle, będące efektem megalomani wielu proboszczów i które zarazem nie spełniają swojej podstawowej funkcji - nie kojarzą się z miejscem kultu religijnego.
    A można zbudować elegancki a zarazem nowoczesny kościół, takich projektów jest niestety mało.

  • avatar

    Gość: wiesiek

    Oceniono 2 razy 2

    kiedyś to będą piękne dyskoteki albo magazyny

  • avatar

    Oceniono 2 razy 2

    no tak trzeba kościoły stawiać a ludzie pracy nie mają i co jeść więc kościół jest znieczulony na ich cierpienie, za ślub kasa, za chrzest kasa, za pogrzeb kasa. Kasa kasa kasa to jest w Polskim kościele. Kiedyś jak ktoś chciał iść pomodlić się to i skromna kaplica wystarczyła 1 na 5 wsi czy 10 a teraz to co kawałek kościół i kasa kasa kasa

  • avatar

    Gość: pyra

    Oceniono 4 razy 2

    Makabryły bez wyjątku, w tym mój parafialny na Warzywnej, do którego z tego powodu nie zaglądam. Jak możecie zachwycać się tą lastrykową makabrą?!

  • avatar

    Gość: Podpisz się

    Oceniono 4 razy 2

    To dowód, że czarne hieny w każdej epoce potrafia urobic sobie polityków i DOIĆ, DOIC i jeszcze raz DOIĆ !!!!
    demos

  • avatar

    Gość: Radomianka

    Oceniono 10 razy 2

    Radomski kościół wygląda tak fajnie jedynie na zdjęciach - zostały zrobione w taki sposób, iż wydaje się że wokół niego jest mnóstwo przestrzeni, która pozwala go wyeksponować.
    Niestety w rzeczywistości jest to moloch niepasujący nijak do kontekstu, na siłę wciśnięty pomiędzy bloki, śmieszny w swojej przesadnej dynamice.

  • avatar
  • avatar

    Gość: RP

    Oceniono 2 razy 2

    Cóż, szkoda, że nikt tu nie pokazał rzeszowskiej katedry :/ Już na pewno ładniejsza jest od miejsca 9.

  • avatar
  • avatar

    Gość: a może

    Oceniono 1 raz 1

    http://wiadomosci.gazeta.pl/wiadomosci/1,114873,11245601,Rosja__potezna_eksplozja_gazu__Zawalil_sie_wielopietrowy.html

  • avatar

    Gość: Pm3

    Oceniono 3 razy 1

    Radomiakom z czasów PRL-owskiej prosperity ino kościół się ostał. No i świadomość, że to oni pierwsi zaczęli demontaż tego PRL. W nagrodę dostali upadłe fabryki, 22 bezrobocia w Radomiu i 30% w powiecie coraz większą nędzę. Gratuluję radomiakom.

  • avatar

    Gość: judaszowy

    Oceniono 3 razy 1

    wypierdzielić w kosmos, przerobić na domy kultury, szkoły lub żłobki

  • avatar

    Gość: janek

    Oceniono 1 raz 1

    ilez dzieci mozn z te pienidze wykrmic, ilez szkol podbudowc, miejc prcy tworzyc....

    w jewesej jak nie trwie tego bydla to koscioly z dykty, lecz obok stoja szkoly, przedszkola i male fabryczki czesto zarzadzeb przez parafie

  • avatar

    Oceniono 1 raz 1

    Tak był prześladowany kościół w Polsce. I jak tu nie zgodzić się z ks. Zaleskim. Z drugiej strony, gdyby nie współpracowali kościoła w Polsce by nie było tak jak w innych krajach dawnego bloku. Co lepsze?

  • avatar

    Oceniono 1 raz 1

    ależ prześladowali tych nieszczęsnych sukienkowych w PRLu, w takich bunkrach ich zamykali :O
    swoją drogą zdecydowana większość to jakieś makabryły, gdyby ktoś chciał zobaczyć kościół z nowoczesną, oryginalną architekturą, proszę wyguglać Santo Volto, Torino - "dzwonnica" w formie fabrycznego komina, oplecionego koroną cierniową, i główna bryła w formie przypominającej wyloty systemu wentylacyjnego, doskonale pasuje do rewitalizowanej okolicy post-przemysłowej. tak czy siak mimo wszystko ostatnie kilkadziesiąt lat raczej zaszkodziło architekturze kościelnej :) gdzie te eleganckie budowle, jak Sagrada Familia czy katedra w Linzu?

  • avatar

    Gość: gość

    Oceniono 3 razy 1

    w Radomiu księża zbudowali najpierw sobie liceum katolickie potem kończyli kościół, niewspomne o samochodach jakie sobie kupowali itp itp

  • avatar

    Gość: gnooostyk

    Oceniono 1 raz 1

    10 przypadkowo wybranych kościołów
    Po Pani Annie Cymer spodziewałem się większego zaangażowania w temat.
    Zamiast ciekawego artykułu, wyszła .... chałturka.

  • avatar
  • avatar

    Gość: fox

    Oceniono 3 razy 1

    Tyle miejsc pracy,rozwój...przyszła Solidarność i wszystko ślak trafił.

  • avatar
  • avatar

    Oceniono 1 raz 1

    Co cenzura z ul. Mysiej, czy z CZARNEJ MATNI ???
    To dowód, że czarne hieny w każdej epoce potrafia urobic sobie polityków i DOIĆ, DOIC i jeszcze raz DOIĆ !!!!
    demos

  • avatar

    Gość: klawo

    Oceniono 1 raz 1

    kawęczyńska:
    http://www.urbanity.pl/mazowieckie/warszawa/z66339

  • avatar

    Gość: klawo

    Oceniono 1 raz 1

    Utzon i Saarinem i LeCorbusier i kilka bardzo postmodernistycznych przykładów :-) ale to czubek góry.
    w Ożarowie Mazowieckim jest spektakularna serpentyna Miłosierdzia Bożego,
    W Warszawie - sp[ecyficzna szkoła świetnych ceglanych rozbitych kubików (przy Domaniewskiej, przy Kobielskiej, przy Kawęczyńskiej Centrum Pomocy Brata Alberta).

  • avatar
  • avatar

    Gość: Marder

    0

    Kościół MB Saletyńskiej w Rzeszowie wybija się ponad przeciętność, aczkolwiek wieża wyglądająca jak gwizdek psuje cały efekt.

  • avatar

    Gość: gonzo

    0

    Być może kaliski kościół pw. Milosierdzia Bozego sprawia wrażenie imponującego, ale wśród mieszkańców zyskal miano ,świńskiego ryja!

  • avatar

    Gość: maria

    0

    A nowoczesny kościół w Sochaczewie przerobiny na gargamela?

Aby ocenić zaloguj się lub zarejestrujX