Za nami 19. edycja Gdynia Design Days. Bliżej ludzi, miasta i zaangażowanego designu

W tym roku festiwal w Gdyni miał być nieco inny niż to, czego widz zazwyczaj może się spodziewać od takich wydarzeń. Organizatorzy nie chcieli stworzyć jedynie „zbioru atrakcji” i mówić o bliskości, a realnie ją budować, wychodząc ludziom i miastu naprzeciw. Dlatego wydarzenia festiwalowe rozpoczęły się już wcześniej, bo w połowie maja.

Tegoroczne hasło „Bliżej” wybrzmiało jeszcze przed oficjalnym rozpoczęciem festiwalu. Zespół Gdynia Design Days zapraszał do pierwszych spotkań i rozmów na kilka tygodni przed inauguracją. Pierwszą zapowiedzią była Wystawa Karola Śliwki – autora ponad 400 znaków graficznych, prezentowana od 21 do 24 maja w Rotundzie PKO w Warszawie. Ekspozycja miała również swoją drugą odsłonę w ramach festiwalu GDD. Nieco później, bo od 8 do 14 czerwca w warszawskim Studio Jaskółka otwarto wystawę „Bliżej morza”, przybliżającą trójmiejski kontekst tegorocznej edycji z udziałem Mozi Studio, Tabandy i Pracowni Projektowania Mebla Akademii Sztuk Pięknych w Gdańsku. Z kolei dzień przed rozpoczęciem festiwalu w gdyńskich przestrzeniach Traffic Design odbył się wernisaż wystawy „Słońca!” prezentującej kilimy Tartaruga Studio.

Pierwszy weekend GDD, 20 i 21 czerwca, oficjalnie rozpoczął się rozmową Anety Lehmann z projektantką Anną Orską o rzemiosłach, technikach i procesach przekazywanych w różnych częściach świata z pokolenia na pokolenie. Sobotni wieczór dopełnił specjalny set muzyczny we współpracy ze SmoothSail i Strefami Czasowymi. 

Wśród festiwalowych wystaw znalazły się m.in. „Momento Sospeso. W stronę bliskości” Edyty Barańskiej i Marii Kostrzak, „LUKA” Elizy Gawrjołek i Kaliny Kukiełko poświęcona modzie adaptacyjnej, międzynarodowa wystawa ceramiki „Castceramics i „Zero Waste Lab” prezentujący meble i lampy z biodegradowalnych biopolimerów od Mozi Studio, „Razem” Stowarzyszenia Projektowego SPFP oraz inkluzywna wystawa „Dotknąć miasta. Gdynia” Kuby Święcickiego. Na terenach zielonych stanęły kolorowe totemy „Błazenada” Aleksandry Godlewskiej, a przed wejściem do centrum festiwalowego „Antyaltana” Reni Maj.

W kolejnych dniach festiwalowy program obfitował w warsztaty, prelekcje w sali kinowej, spacery tematyczne i oprowadzania kuratorskie, czyli formy uczestnictwa, w których bliskość przestawała być jedynie hasłem a stawała się realną praktyką. Uczestnicy uczyli się od siebie nawzajem, wymieniali wiedzą i refleksjami, dopytywali twórców o proces projektowy. 

Między 24 a 26 czerwca, przestrzeń PPNT Gdynia była także miejscem publicznych obron prac z Wydziału Wzornictwa Akademii Sztuk Pięknych w Gdańsku w ramach DyplomyFest! Studenci i studentki bronili swoich dyplomów, mierząc się z pytaniami komisji w obecności odwiedzających GDD. Trudno o lepszy obraz tego, czym miało być tegoroczne „bliżej”, niż widok młodych projektantów i projektantek tłumaczących swoją pracę, bez dystansu, jaki zwykle dzieli salę wystawową od sali egzaminacyjnej.

Podczas drugiego weekendu, 27 i 28 czerwca, kończącego festiwal uczestnicy mieli okazję posłuchać prelekcji Ewy Gołębiowskiej o wełnie jako materiale przyszłości oraz rozmowy Malwiny Luto z Mają Ganszyniec o świadomym projektowaniu oferty i dialogu między projektantem, biznesem a użytkownikiem. Ważnym punktem w sobotnim programie była też noc w tuBazie, czyli okazja do spotkania w luźnej atmosferze. Na uczestników czekały warsztaty odlewnicze i sitodruku, otwarte pracownie, wystawa, wieczorne występy muzyczne oraz strefa relaksu. 

Patrząc wstecz na te dziewięć dni, trudno mówić o Gdynia Design Days 2026 jako o zbiorze przypadkowych atrakcji. Wystawa o modzie adaptacyjnej, biopolimerowe meble, rzemiosło przekazywane z rąk do rąk, otwarte obrony prac dyplomowych to wszystko, choć pozornie odległe tematycznie, opowiadało w gruncie rzeczy jedną historię. Historię o tym, że bliskość nie jest jednym, zamkniętym tematem, tylko sposobem patrzenia na drugiego człowieka, miasto, naturę i materię, z której coś powstaje. Festiwal, który zaczął się od rozmowy o rzemiośle i skończył podziękowaniami dla tych, którzy go współtworzyli, sam stał się najlepszym dowodem na to, że design potrafi być czymś więcej niż projektowaniem przedmiotów. Że najważniejsze bywają te chwile, w których ktoś zatrzymuje się na dłużej niż zwykle, żeby porozmawiać, posłuchać albo po prostu być bliżej.