Inspirujący Wyly Theater od OMA/REX

Jeden z najbardziej znanych regionalnych teatrów USA - Dallas Theater Center - ma nową siedzibę. The Dee and Charles Wyly Theater został zaprojektowany przez holenderską pracownię OMA, we współpracy z REX, byłym oddziałem pracowni Rema Koolhaasa w USA. Nowy gmach zastąpił tym samym starą siedzibę teatru - Kalita Humphreys Theater, autorstwa słynnego Franka Lloyda Wrighta.

Przyznacie pewnie, że nieczęsto zdarza się, by ktoś zrezygnował z prowadzenia działalności w budynku-symbolu, takim jak dzieło słynnego amerykańskiego modernisty? Co zatem skłoniło kierownictwo Dallas Theater Center do przeprowadzki?

Architekci z OMA/REX zauważyli, że w większości obecnie budowanych budynków teatralnych, istnieje tendencja do poszerzania zarówno przestrzeni znajdujących się w części frontalnej teatru, jak i w jego kulisach. Pojawiają się coraz to nowe pomieszczenia, które mają za zadanie spełniać wymagania współczesnej działalności teatralnej. Odbywa się to często kosztem audytorium, którego przestrzeń, otoczona wianuszkiem różnego typu sal, staje się jeszcze bardziej odizolowana od świata zewnętrznego.

W przypadku Wyly Theater, rozwiązaniem tego problemu było zlokalizowanie prawie wszystkich pomieszczeń pomocniczych (zarówno tych przeznaczonych dla gości, jak i tych stanowiących zaplecze teatru) albo nad audytorium, albo zaraz pod nim. Ta wertykalna orientacja pozwoliła nie tylko na zaoszczędzenie miejsca na działce, ale też na odsłonięcie audytorium i ponowne połączenie go z przestrzenią otaczającą budynek. Zastosowanie przeszklonych fasad stwarza również zupełnie nowe możliwości dla reżyserów i choreografów teatralnych. Sztuka w Wyly Theater może być rozgrywana zarówno przy współudziale tradycyjnej scenografii, jak również (po podniesieniu rolet) "na tle miasta".

To jednak nie jedyne nowatorskie rozwiązanie jakie oferuje teatr. Architekci wykorzystali wyższą niż tradycyjne wieżę teatralną (wokół niej zlokalizowano pomieszczenia programu), pozwalającą nie tylko na szybką zmianę scenografii, ale także metamorfozę proscenium i całej części audytoryjnej (z balkonami włącznie!). Zarówno powierzchnię sceny jak i podłogę widowni celowo wykonano z "nieszlachetnych" materiałów, dzięki czemu bez "wyrzutów sumienia" można w niej wiercić, wbijać gwoździe albo też ją malować. Wszystko to ma przybliżyć nową siedzibę do improwizowanych miejsc, w których formował się Dallas Theater - pokrytych blachą magazynów na przedmieściach.

Zaprojektowany przez OMA/REX Wyly Theatre jest z całą pewnością budynkiem nowatorskim. Jego architektura nie stanowi przeszkody dla kreatywności twórców teatru. Nie muszą już oni operować w ramach wyznaczonych przez utarty model budynku teatralnego, budującego sztywne relacje między uczestnikami spektaklu. Przeciwnie, Wyly Theatre przez złamanie większości konwencjonalnych podziałów, inspiruje do dalszego eksperymentowania ze sztuką teatralną.