Więzienie w nagrodę?
W Norwegii to możliwe! Pracownia Erik Møller Architects stworzyła więzienie, którego nie powstydziłby się niejeden polski deweloper. Nie ma tu betonu i krat, królują za to duże przeszklenia, cegła i ocynkowana stal na elewacji. Wszystko okraszone sztuką, bo na murach powstało jedno z najdroższych graffiti na świecie.
















W norweskiej miejscowości Halden otworzono bardzo nietypowe więzienie. Na pierwszy rzut oka nie kojarzy się ono zupełnie z miejscem, w którym przestępcy odbywają kary. Jego wygląd jest odzwierciedleniem podejścia do sytemu karnego w Norwegii. Uważają oni, że represja więzienna nie działa, a traktowanie więźnia w sposób humanitarny zwiększa jego szanse na reintegrację ze społeczeństwem.
Design budynku w ogóle nie kojarzy się z obiektem instytucjonalnym: ściany nie są wykonane z betonu, tylko z cegieł, ocynkowanej stali i drewna modrzewiowego. Jego wygląd miał przypominać architekturę "z zewnątrz" - wydaje się jednak, że niektóre obiekty przerósł. Projekt pochodzi z pracowni Erik M?ller Architects. Autorzy tego niecodziennego budynku chcieli połączyć go z otaczającym krajobrazem. Jasne, wesołe wnętrza wchodzą z nim w dialog poprzez duże przeszklenia, co również pozwala pozyskać wiele naturalnego światła. Atmosfera panująca w środku jest równie przyjazna dla więźniów, co dla personelu - to z kolei ma zapobiegać konfliktom pomiędzy nimi.
W Halden znajduje się siłownia, sala szkoleniowa, kaplica, biblioteka, pomieszczenie do odwiedzin, a także niesamowite studio dźwiękowe. Najbardziej charakterystycznymi elementami jest jednak graffiti wykonane przez Dolka (norweskiego artysty tworzącego prace podobne do Banksy'ego), które kosztowało aż milion dolarów.
W pewnym sensie, Halden jest kontynuacją rozwoju systemów karnych od średniowiecznych lochów do dojrzałego społeczeństwa koncentrującego się na zmianie postrzegania świata przez więźnia, a nie na jego ukaraniu. Z pewnością musi minąć sporo czasu, aby przekonać się, czy ta metoda działa. Mimo to więzienie w Halden jest świadectwem tego, że wartościowa i piękna architektura jest w stanie uczynić ludzi lepszymi osobami.
- Więcej o:
![Smiljan Radić Clarke Smiljan Radić Clarke]()
Smiljan Radić Clarke laureatem Nagrody Pritzkera 2026
![Drezno - Kunsthofpassage. Hof der Elemente. Kunsthofpassage, Drezno]()
Kunsthofpassage w Dreźnie - Pasaż Artystycznych Dziedzińców
![Sagrada Familia w 2024 roku Sagrada Familia w 2024 roku]()
Sagrada Família w Barcelonie osiągnęła docelową wysokość
![Stacja benzynowa na Nun's Island w Montrealu zaprojektowana przez Miesa van der Rohe została zrewitalizowana w 2011 roku wg. projektu kanadyjskiej pracowni FABG. Stacja benzynowa na Nun's Island w Montrealu zaprojektowana przez Miesa van der Rohe została zrewitalizowana w 2011 roku wg. projektu kanadyjskiej pracowni FABG.]()
Zatankuj u Miesa van der Rohe - stacja benzynowa autorstwa mistrza modernizmu
![Statua Jedności w Indiach Statua Jedności w Indiach]()
Statua Jedności w Indiach - największy pomnik na świecie. Przewyższa ponad dwukrotnie Statuę Wolności
![Postmodernistyczna biblioteka w Chicago - Harold Washington Library. Proj. James Hammond Postmodernistyczna biblioteka w Chicago - Harold Washington Library. Proj. James Hammond]()
Postmodernistyczna biblioteka niczym świątynia wiedzy - Harold Washington Library
![Latarnia morska Kopu (Kõpu) w Estonii - najstarsza latania morska nad Bałtykiem Abrget47j, CC BY-SA 3.0 EE <https://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/ee/deed.en>, via Wikimedia Commons]()
Najstarsza latarnia morska nad Bałtykiem? W Kõpu w Estonii
![Berolinahaus. Proj. Peter Behrens Berolinahaus. Proj. Peter Behrens]()
Berolinahaus przy Alexanderplatz w Berlinie. Peter Behrens zaprojektował budynek, który porządkował miasto









