Metamorfoza domku kostki w Rzeszowie. Biała bryła, grafitowe okna i nowa relacja z ogrodem [PRZED I PO]
Dom z przełomu lat 70. i 80. przeszedł gruntowną przebudowę, która całkowicie zmieniła jego wygląd i sposób funkcjonowania. Architekci z DEKOP Pracownia Architektury uporządkowali elewacje, nadali budynkowi spójny charakter i otworzyli parter na ogród.
Przebudowany budynek powstał na przełomie lat 70. i 80. XX wieku. Został wzniesiony w tradycyjnej technologii, a w późniejszym okresie ocieplony i obłożony białym sidingiem z tworzywa sztucznego. Dom ma rodzinną historię – wybudował go dziadek obecnej inwestorki, a następnie przez lata mieszkali w nim jej rodzice. Po przeprowadzce właścicieli do nowego domu budynek doczekał się kolejnej odsłony. Tym razem został dostosowany do potrzeb córki.
Za projekt przebudowy odpowiada DEKOP Pracownia Architektury. Zespół pod kierunkiem Wojciecha Polko, przy współpracy Patryka Grzegorczyka, postawił na kompleksowe uporządkowanie architektury i funkcji budynku. Celem nie była jedynie modernizacja elewacji, ale stworzenie domu odpowiadającego współczesnym potrzebom, z wygodną strefą dzienną i rekreacyjną na parterze.
Jedna kompozycja dla wszystkich elewacji
Jednym z głównych założeń projektu było uzyskanie budynku atrakcyjnego z każdej strony. Architekci potraktowali wszystkie elewacje jako elementy jednej kompozycji, szukając wspólnego motywu, który pozwoliłby uporządkować ich podziały. Ważną rolę odegrał poziomy gzyms biegnący pomiędzy parterem a piętrem. Wyznacza on linię odniesienia dla zadaszeń i pergoli zaprojektowanych wokół domu, a jednocześnie spaja wyższe i niższe partie bryły.
Nowy wygląd budynku oparto na monochromatycznej kolorystyce. Białe elewacje zestawiono z grafitową stolarką okienną, a klasyczne detale architektoniczne – gzymsy, opaski wokół okien i boniowanie w strefie cokołu – nadały bryle uporządkowany rytm. Podziały okien dodatkowo podkreślono szprosami. Całość uzupełnia drewno, które pojawia się nad wejściem, od strony frontowej, nad tarasem oraz na posadzkach zewnętrznych. Naturalny materiał przełamuje monochromatyczną kompozycję i ociepla jej odbiór.
W efekcie powstała prosta, sześcienna bryła o spokojnym, powściągliwym charakterze. Zastosowane rozwiązania nie ograniczają się jednak do samej estetyki. Gzymsy, zadaszenia i pergole tworzą spójny system, dzięki któremu poszczególne elewacje zachowują wspólny język architektoniczny.
Dom otwarty na ogród
Największym wyzwaniem projektowym było przywrócenie relacji między budynkiem a ogrodem. W istniejącym domu brakowało wygodnego połączenia strefy dziennej z przestrzenią zewnętrzną. Architekci zdecydowali się więc na przebudowę południowej elewacji, wykonanie nowych przebić w ścianach oraz powiększenie części istniejących otworów okiennych. Dzięki temu wnętrza zyskały więcej naturalnego światła, a parter został wizualnie i funkcjonalnie powiązany z ogrodem.
Ważnym elementem nowego zagospodarowania stał się taras z pergolą i zewnętrznym jacuzzi. Zadaszenie nie zostało potraktowane jako niezależny dodatek, lecz jako integralna część architektury. Jego forma, kolorystyka i wysokość wynikają z podziałów elewacji oraz przebiegu gzymsu okalającego budynek. Podobny motyw zastosowano przy ścieżce prowadzącej do bocznego wejścia. Zadaszenie pojawia się również w miejscu dawnego balkonu, dzięki czemu rozwiązanie powtarza się na różnych elewacjach i wzmacnia spójność całej kompozycji.
Przebudowa objęła także strefę wejściową. Wcześniej prowadziła do niej duża liczba schodów zewnętrznych. Dzięki pracom ziemnym i podniesieniu poziomu terenu udało się ograniczyć ich liczbę i wygodniej powiązać wejście z otoczeniem. Projektanci uwzględnili również obecność kotów, które poruszają się zarówno po domu, jak i po ogrodzie.
Nowy podział funkcji wewnątrz domu
Zmiany objęły również układ pomieszczeń. Architekci uporządkowali go, wyraźnie rozdzielając strefę dzienną i prywatną. Na parterze znalazła się otwarta przestrzeń kuchni, jadalni i salonu, a także łazienka oraz gabinet. Na półpiętrze zaplanowano sypialnię z dużą garderobą i własną łazienką. Wyższa kondygnacja mieści pokoje i kolejną łazienkę. W piwnicy pozostawiono garaż, kotłownię oraz pomieszczenia gospodarcze.
Nowy układ uzyskano dzięki zmianom w rozmieszczeniu ścian działowych i wykonaniu przebić w ścianach nośnych. Przebudowa otworów okiennych, szczególnie na parterze, pozwoliła nie tylko poprawić doświetlenie pomieszczeń, ale przede wszystkim otworzyć część dzienną na ogród.
Metamorfoza rzeszowskiego domu pokazuje, że modernizacja typowej kostki z lat 70. i 80. może wykraczać poza zmianę elewacji. W tym przypadku równie istotne okazały się uporządkowanie proporcji bryły, stworzenie konsekwentnego detalu architektonicznego oraz ponowne powiązanie wnętrza z otoczeniem. Przebudowa została zakończona w 2025 roku. Dom ma obecnie 228 m² powierzchni użytkowej.
---
Przebudowa domu kostki w Rzeszowie
Pracownia:DEKOP Pracownia Architektury
Zespół projektowy: Wojciech Polko, współpraca Patryk Grzegorczyk
Zdjęcia: Maciej Jarzębiński
Powierzchnia użytkowa: 228 m²
Realizacja: 2025
Skomentuj:
Metamorfoza domku kostki w Rzeszowie. Biała bryła, grafitowe okna i nowa relacja z ogrodem [PRZED I PO]