W Stargardzie Szczecińskim wybudowali od podstaw nową Starówkę [ZDJĘCIA]

Ambitna inwestycja w sercu zniszczonego miasta? Cel był jeden: Przywołać ducha przedwojennego kwartału stargardzkiej starówki. Zajęli się tym architekci ze szczecińskiej pracowni Studio A4.

W sercu Stargardu Szczecińskiego wybudowano spore centrum handlowe z parkingiem podziemnym oraz lokalami mieszkalnymi i ogrodem na dachu.

Nowa starówka w Stargardzie SzczecińskimNowa starówka w Stargardzie Szczecińskim, materiał dzięki uprzejmości Studio A4

Ten mix programowy mieści się w 'makiecie' przedwojennego kwartału kamienic lub jak określa to autor - architekt Jacek Lenart ze szczecińskiej firmy Studio A4:

"...w fantomie [tegoż kwartału], zjawie wyłaniającej się z zaświatów historii."

Dla mnie wygląda to trochę na przysłowiowego wilka w owczej skórze. Wielkie centrum handlowe w centrum miasta opakowano kamieniczkami. Jednak - jest to dziwny zabieg ponieważ wokoło próżno szukać kamienic - chyba, że tych namalowanych na elewacjach bloków z wielkiej płyty otaczających nowy-stary kwartał. Sytuację wyjaśnia nostalgiczna strategia planistyczna Stargardu. Swoją drogą tęsknota za przedwojennymi starówkami poniemieckich miast przywodzi mi na myśl ból fantomowy kończyny, której nigdy się nie miało.

Dla jasności dodam, że druga wojna światowa przyniosła niemal 100% zniszczenie tkanki staromiejskiej Stargardu. Po roku 1945 odbudowano miasto według ideologii modernistycznej - w miejsce gęsto zabudowanych kwartałów i wąskich uliczek powstały wolnostojące budynki z dużą ilością zieleni niskiej i wysokiej pomiędzy. Innymi słowy Stargard stał się miastem nowoczesnym, a omawiany kwartał do niedawna był trawnikiem w środku blokowiska.

Nowa starówka w Stargardzie Szczecińskim, fot. Tomasz SachanowiczNowa Starówka w Stargardzie Szczecińskim, fot. Tomasz Sachanowicz

Przywrócono przedwojenny obrys kwartału, (historyczną linię zabudowy kwartału ustalono w wyniku prac badawczych i wykopalisk archeologicznych) podział na elewacje tworzących go poszczególnych kamienic, ich gabaryty, kształt szczytów i wysokości gzymsów. Detal i kolorystykę zaś abstrakcyjnie uproszczono. Architekt Jacek Lenart wyjaśnia swoją decyzję tak:

„Stare zdjęcia były czarno-białe a ich jakość nie umożliwiała precyzyjnego odtworzenia detali.”

Nowa starówka w Stargardzie SzczecińskimNowa starówka w Stargardzie Szczecińskim, materiał dzięki uprzejmości Studio A4

Paleta barw została ograniczona do szarego tynku na zewnętrzne ściany kwartału, rudego  tynku dla ścian kamieniczek mieszkalnych od wnętrza kwartału oraz czarnej dachówki skośnych dachów. Niektóre z fasad ozdobiono malowanymi od szablonu delikatnymi wzorami geometrycznymi. Jedna z kamienic stanowiąca wejście do centrum handlowego ma w całości przeszkloną fasadę z nadrukowanymi na szkle zdjęciami starego Stargardu.

Przeszklona 'kamienica' wejściowa, fot. Tomasz Sachanowicz Przeszklona kamienica wejściowa, fot. Tomasz Sachanowicz

Skojarzenie z makietą jest wynikiem graficznej puryfikacji, jakiej architekci poddali wizerunek kwartału. Surowy, ascetyczny wyraz całości generuje też myśl, że w jakimś programie graficznym pozbawiono koloru ten fragment miasta, zostawiając tylko barwne szyldy i reklamy sklepów.

Ściany wnętrza kwartału są także monochromatyczne - tym razem pomarańczowe, mogące kojarzyć się z cegłą. Dach centrum handlowego a podłoga wewnętrznego dziedzińca jest usiany świetlikami, elementami infrastruktury instalacyjnej obsługującej centrum oraz częściowo przykryty ogrodem. We fragmencie piwnic pozostawiono autentyczne relikty murów średniowiecznych oraz z wieków XVI i XVII. Dodatkowo we wnętrzu centrum handlowego napotykamy na odwołujące się do historii, stylizowane fragmenty ścian z cegły.

Geometryczny wzór na fasadzie, fot. Tomasz SachanowiczGeometryczny wzór na fasadzie, fot. Tomasz Sachanowicz

Odwiedziłem kwartał nowej stargardzkiej starówki w sobotnie popołudnie. Było tam więcej ludzi niż zazwyczaj o tej porze na szczecińskim Podzamczu. Podzamcze w Szczecinie od lat 90-tych (XX wieku) odbudowywane było na starych fundamentach oraz z oryginalną parcelacją, co wykluczyło powstanie parkingów podziemnych. Problem parkowania na szczecińskiej nowej starówce wydaje się przeszkadzać jej w osiągnięciu pełni sukcesu. Wygląda na to, że w Stargardzie Szczecińskim uniknięto tego błędu.

ZOBACZ TAKŻE: Retrowersja na dwa sposoby>>

Więcej o:
Komentarze (132)
W Stargardzie Szczecińskim wybudowali od podstaw nową Starówkę [ZDJĘCIA]
Zaloguj się
  • Gość: turysta

    Oceniono 125 razy 107

    Oglądałem ten kompleks na żywo i faktycznie wygląda sztucznie i płasko i niestety widać, że to centrum handlowe obklejone szczytami pseudohistorycznych budynków. Z poziomu ogródków na dachu jest lepiej, ale całość sprawia wrażenie pozbawionej wyrazu dekoracji teatralnej. Dobrze, że nie bije jaskrawymi kolorami i eklektycznymi formami ale szkoda, że zabrakło faktur, różnych tynków, różnych podziałów stolarki okiennej, więcej światłocienia ożywiłoby "kartonowe" domki. Narożne pseudokamienice z płaskimi dachami są nudne i banalne. Szkoda.

  • Gość: miK

    Oceniono 81 razy 61

    lepsze to niż blokowisko ale mogliby nad detalami bardziej popracować : )

  • Gość: Jezyna

    Oceniono 68 razy 48

    Hmm ... nie. Idea sama w sobie nosna, ale sam projekt i wykonanie rozczarowywuja. Byloby fajniej jakby potraktowac to bardziej radykalnie, TAK dla podzialu na kamienice, TAK dla historycznej linii dachow, TAK dla wzorow odbijanych w betonie, ale wtedy : zdecydowane NIE dla pospolitego wygladu taniej architektury jakiej wiele wszedzie.

  • Gość: Tutu ru tu

    Oceniono 81 razy 23

    Co to znaczy "nie podoba mi się", "na miarę naszych czasów"? Podobać się może każdemu co innego a jaka jest miara czasów to najlepiej pokazuje nienawiść do modernizmu u 90% ludzi. Jak zwykle Polska jest w tyle za zachodnią Europą - Niemcy odbudowują teraz swoje stare miasta na potęgę i niezbyt przejmują się bajdurzeniem na temat "ducha czasów" lecorbusierowskich sentymentalistów którzy zostali ze swoją estetyką w latach 50. ubiegłego stulecia. Pozdrawiam serdecznie

  • Gość: Piotr z Ursynowa

    Oceniono 44 razy 22

    nudne i takie nijakie

  • Gość: samba

    Oceniono 104 razy 22

    No nie podoba mi się. Można było wpakować forse na spokojnie w coś na miare naszych czasów. Tutaj nie wiadomo o co chodzi. Czy to kiedyś stało w ruinie i zostało kiepsko przywrócone do życia, czy to jakiś wymysł z lat 90tych. Nie wiadomo. Dla mnie żenada lekka.

  • Gość: Giambattista Partizani

    Oceniono 40 razy 20

    CO ZA IDIOTA TO NAPISAŁ. Ciasne bloki nazywa modernizmem i wyśmiewa odbudowę niemieckich budynków, bo nie były polskie. (ale sama "odbudowa" to swoją drogą).

Aby ocenić zaloguj się lub zarejestrujX