Projekt zagospodarowania terenu byłego targowiska "Flora" w Jeleniej Górze od 3XA Architects. Wyróżniono go na World Architecture Festival 2023

Projekt pracowni 3XA Architects tworzy wysokiej jakości przestrzeń publiczną, łączącą funkcje handlowe z miejscem codziennych aktywności mieszkańców, służącą zarówno mieszkańcom dzielnicy, jak i całego miasta.

Targowisko "Flora" w Jeleniej Górze: historia

Przed II wojna światową istniały w tym miejscu ogrody i działał sklep z kwiatami Emila Weinholdta. W czasach powojennych teren został zagospodarowany na plac targowy. Dobrze skomunikowany, przez bezpośrednie sąsiedztwo Rynku oraz ulicy Bankowej, funkcjonował aż do lat 2000. Rozwój handlu wielkopowierzchniowego i galerii handlowych doprowadził do stopniowej redukcji klientów i w konsekwencji do zamknięcia targowiska.

Targowisko "Flora" w Jeleniej Górze: konkurs architektoniczny

W październiku 2022 władze Jeleniej Góry ogłosiły konkurs architektoniczny na zagospodarowaniu terenu byłego targowiska Flora w Jeleniej Górze. Jedną z nadesłanych prac była koncepcja pracowni 3XA Architects. Wrocławscy architekci zaproponowali połączenie klasycznych elementów architektonicznych, takich jak arkady, schody, czy wewnętrzny ogród z urbanistycznymi, czyli parkiem, placem i targiem.

Targowisko "Flora" w Jeleniej Górze: elipsa i arkady

Plac w obecnym kształcie ma wymiary ok. 180 x 90 m. Według koncepcji 3XA Architects nowa „Flora” miała mieć kształt elipsy. W architekturze placu wykorzystano trzy elementy mocno osadzone w tradycji budownictwa na terenach górskich, czyli cokół, konstrukcja szkieletowa i dach, przy czym każdy z nich został zinterpretowany na nowo. Ciężki cokół to baza dla konstrukcji szkieletowej w formie nawiązującej do arkad Rynku. Nowe arkady przykrywa płaski dach, który obsadzony zielenią może pełnić funkcję tarasu widokowego.

Prowadzą na niego kręcone schody w zachodniej części placu. Otwarte arkady tworzą obejście dla wewnętrznego ogrodu i zadaszoną strefę wejściową do usług. Pod placem zaproponowano garaż podziemny. Od strony ul. Kasprowicza zaplanowano przestrzeń publiczną w formie schodów w zieleni z widokiem na panoramę gór. Tam też mogłyby być lokale dwukondygnacyjne, służące jako hala targowa lub sala sportowo-kulturalna.

Wyróżnienie na World Architecture Festival 2023

Choć pracownia 3XA nie zwyciężyła w Jeleniej Górze (pierwszą nagrodę otrzymała Alicja Maculewicz z Poznania), koncepcja wrocławskiego biura zyskała uznanie jury w zakończonym 1 grudnia World Architecture Festival 2023 w kategorii Future Projects, a konkurowała z takimi pracowniami jak Zaha Hadid Architects czy Henning Larsen.

To nie jedyny polski projekt doceniony w kategorii Future Project. Wśród finalistów znalazł się też Dom z Grotą autorstwa BXB studio Bogusława Barnasia (projekt zobaczycie tu>>). Jedyną polską realizacją w finale tegorocznej edycji World Architecture Festival był Teatr Letni w Szczecinie przebudowany według projektu londyńskiego studia Flanagan Lawrence.