Galeria sztuki w starym kościele [Elbląg]

Choć na świecie pomysł adaptacji przestrzeni sakralnych do świeckich potrzeb nie budzi już kontrowersji, w Polsce to wciąż nowość. Zupełnie pionierską inicjatywą jest elbląska Galeria EL mieszcząca się w gotyckim kościele

Centrum Sztuki - Galeria EL mieści się w dawnym kościele podominikańskim, którego  początki sięgają połowy XIII wieku. W ciągu setek lat Kościół był kilkakrotnie przebudowywany, a nawet odbudowywany po zniszczeniach jakie spowodował pożar z początku XVI wieku. Zasadniczy kształt budynku uzyskany w trakcie odbudowy przetrwał do dzisiaj. Jednak nim kościół stał się obiektem zainteresowania galerzystów, aż do 1945 roku pełnił rolę głównej świątyni protestanckiej Elbląga. Oczywiście, zasadniczy wpływ na losy budynku miała historia samego miasta. Elbląg założony przez rycerzy Zakonu Krzyżackiego,  na przestrzeni setek lat przechodził z niemieckich do polskich rąk i na odwrót. Gdy 19 maja 1945 roku miasto ponownie znalazło się w granicach państwa polskiego, świątynia na skutek zniszczeń wojennych znajdowała się w opłakany stanie. Niestety, nowe władze nie były szczególnie zainteresowane opieką nad zabytkiem.

W kwietniu 1961 roku niszczejącą budowlą zainteresowali się... artyści. Gerard Kwiatkowski, plastyk z Zakładów Mechanicznych "Zamech", zwrócił się do władz miejskich z prośbą o przekazanie ruin kościoła dominikańskiego na swoją pracownię. Po wykonaniu niezbędnych napraw i odgruzowaniu pomieszczeń, do sakralnych przestrzeni wkroczyła sztuka. Wydarzeniem, które zainicjowało funkcjonowanie Galerii EL była wystawa Kwiatkowskiego przygotowana z innym artystą - Januszem Hankowskim. Miejsce to stało się z czasem ważnym punktem na mapie artystycznej Polski, głównie za sprawą organizowanego od 1965 roku Biennale Form Przestrzennych. Niestety w 1974 roku, Galeria EL wraz z wyjazdem swojego głównego animatora - Gerarda Kwiatkowskiego straciła impet. Nowy opiekun - Paweł Petasza uczynił z Galerii miejsce spotkań i działań eksperymentalnych nawiązujących do tradycji placówki kierowanej przez Kwiatkowskiego.

Galeria EL

fot. M. Kulawiak

Dzisiaj Galeria El to niepowtarzalne miejsce, które dzięki swemu oryginalnemu i zabytkowemu budynkowi, a także dzięki gronu miłośników sztuki współczesnej jest jednym z ważniejszych i bardziej aktywnych miejsc popularyzujących kulturę i sztukę. Warto dodać, że autorem projektu empory jest Jan Koperkiewicz z elbląskiej pracowni Atlant, a kolekcję sztuki geometrycznej na emporze aranżował obecny dyrektor Galerii Jarosław Denisiuk.

 

ZOBACZ WSZYSTKIE ZDJĘCIA>>

 

ZOBACZ TAKŻE:


Drugie życie świętych murów


Kościół w starym garażu


Kościół jak morska fala

Więcej o:
Komentarze (27)
Galeria sztuki w starym kościele [Elbląg]
Zaloguj się
  • Gość: Charlie

    0

    This is the perfect way to break down this infamrotion.

  • Gość: kokisko

    Oceniono 4 razy 2

    Współczuje pracownikom, praca w zimnie murów kościoła, a potem reumatyzm i wieczne przeziębienia :]

  • spacerolog-praski

    Oceniono 6 razy 4

    Galeria nie jest nowa, ale kikudziesięcioletnia i napisano to w artykule wyraźnie i kilkakrotnie. Byłem w niej ostatnio jakieś 20 lat temu. Wśród czytelników Bryły zdaje chba wszyscy znają wrocławskie Muzeum Architektury, nie trzeba ich pouczać. Nie ma co też się wściekać, wystarczy przeczytać artykuł, zanim się go skomentuje.
    Nota bene Wyborcza próbuje tu jak zwykle robić swoją lekko antyreligijną sensację z rzeczy oczywistej.
    Zdarzało się od najdawniejszych czasów, że budynki kościołów przeznaczano na inne cele. Na warszawskim Nowym Mieście kościół redeptorystów przy ul. Pieszej przez ok.150 lat był m.in. fabryką wyrobów metalowych, Również na Nowym Mieście był kościł św. Jerzego (ul. Świętojerska, prawie naprzeciw obecnego IWP) i został on zamieniony na fabrykę a potem na halę targową. Resztki ruin rozebrano w latach sześćdziesiątych (to skandal swoją drogą, kawałek gotyckiego muru można było zostawić robiąc z niej np. pergole na dziedzińcu). Praski kościół Pallotynów przy Skaryszewskiej należał do Kościoła Starokatolickiego Mariawitów, którzy sprzedali go na magazny budowlany, dopiero po kilku latach zakupili go pallotyni i dwukrotnie mocno przebudowali i rozbudowali (w końcu lat trzydziestych i w końcu osiemdziesiątych).
    Gdański gotycki kościół św. Jana też od wojny był przez wiele lat nieużytkowany, potem służył czasem jako sala koncertowa, nie wiem co tam jest teraz, dawno nie byłem.

    Kościoły też rozbierano, Pałac Staszica stoi w miejscu po rozebranym w XIX wieku kościele dominikanów, w miejscu gdzie dziś wschodni wylot tunelu trasy W-Z był klasztor i kościół św. Klary. Rozebrano je pod budowę zjazdu na wiadukt, później prowadzący na most, a w budynku poklasztornym w tym czasie mieściła się już szkoła muzyczna (do której nb. chodził młody Chopin).
    Zresztą działalność miejskiego architekta Kubickiego (tego od arkad i rogatek) była podobna do rozbierackiej polityki obecnych placformerskch władz Warszawy. Rozebrano wtedy także ratusz na Rynku Staromiejskicm, Bramę Krakowską etc. Tzw. modernizatorzy i progresiści wszelkich epok nie mają żadnego szacunku dla przeszłości, mam wrażenie, że oni co najwyżej ten szacunek udają.

  • Gość: pepech

    Oceniono 2 razy 2

    "W 1961 roku zatrudniony jako plastyk w Zakładach Mechanicznych "Zamech" - Gerard Kwiatkowski zwrócił się do władz miejskich o przekazanie mu ruin kościoła dominikańskiego na pracownię plastyczną. Autorska pracownia, pełniąca również rolę galerii sztuki współczesnej znalazła miejsce w ocalałych częściach obiektu po wykonaniu niezbędnych napraw i odgruzowaniu pomieszczeń."

    via http://www.galeria-el.pl/historia-galerii-el.html

  • gsb

    Oceniono 1 raz 1

    te gigantyczne pstryczki : fioletowy i pomarańczowy są super!

  • Gość: marl57

    Oceniono 6 razy -4

    a się w Łagiewnikach w Krakowie kolejne mauzoleum jak tralala buduje.
    Aż korci mnie wyrazić zaciekawienie - kiedy opustoszeje ?

  • Gość: marl57

    Oceniono 7 razy -5

    boga nie ma, - bóg wyszedł....
    tak to było ?

  • Gość: d.

    Oceniono 12 razy 8

    > "Choć na świecie pomysł adaptacji przestrzeni sakralnych do świeckich potrzeb nie budzi już kontrowersji, w Polsce to wciąż nowość. Zupełnie pionierską inicjatywą jest elbląska Galeria EL mieszcząca się w gotyckim kościele"

    Pierdu pierdu, bla bla bla. Oddział wrocławskiego Muzeum Architektury w gotyckim kościele istnieje od kilkudziesięciu lat.

    Do książek, głąby.

Aby ocenić zaloguj się lub zarejestrujX