Stare bloki do remontu!

W dalszym ciągu jedynie nieliczne przykładymodernizacji bloków zbudowanych z wielkiej płyty czy elementów prefabrykowanych sięgają o wiele dalej niż docieplenie obiektu czy wymalowanie go farbami o wściekłych kolorach. Każde tego typu przedsięwzięcie dotyczy nie tylko spraw estetyki, ale i zachowania charakteru danego obiektu czy nadania mu właśnie brakujących cech, które rozróżniłyby go na tle pozostałych obiektów.

Takie zadanie postawili sobie słowaccyarchitekcigrupy zerozero prowadzonej przez architekta Irakli Eristavi. W swoim projekcie CMYK w miasteczku Presov założyli nadanie istniejącym jednostkom z lat 50 XX w. kształtów, które podkreśliłyby geometryczność obiektów i ich detalu. W związku ze zmianami estetycznymi postanowiono wprowadzić nowe zmiany w schemacie strukturalnym obiektu - wprowadzono zróżnicowanie mieszkań według wielkości i planu. Na tego typu urozmaicenia pozwoliła prefabrykowana konstrukcja obiektu. W ten sposób zmieniono zespół starych budynków w abstrakcyjną kompozycję z prostopadłościanów. Choć nie udało się ostatecznie przeforsować kolorów elewacji CMYK, reszta projektowanych urozmaiceń pozostała bez zmian.

Podobną zasadę przyjęliczescy architekci z pracowni Maura z Brna podczas projektowania modernizacji dwóch bloków mieszkalnych w ich rodzinnym mieście. Oba obiekty pochodziły z 1977 roku i znajdowały się na jednym z typowych blokowisk. Dzięki wprowadzeniu nowych elementów uzyskano zupełnie nowy wygląd obiektu, jak i 16 nowych mieszkań. Podniesiono standard wykończenia całego obiektu. Jednak tutaj podobnie jak w słowackim budynku CMYK nie udało się przeforsować wprowadzenia niektórych zmian, jak nadanie nowego rytmu na elewacji poprzez wprowadzenie nowych podziałów stolarki okiennej. Z niewidomych powodów urząd w Brnie nakazał nadbudowania nowego dwuspadowego dachu nad całością. Pomimo tych jakże istotnych zmian obiekty nada prezentują się dobrze, a nawet wyróżniają na tle niezmienionych identycznych blokóww okolicy.

Jedynymi przejawami zainteresowania się problemem pogarszającego się w zastraszającym się tempie stanu technicznego budynków są inicjatywy mieszkańców. Niestety z braku środków i ograniczenia możliwości ingerowania w strukturę obiektów, prace polegają głównie na poprawieniu izolacyjności termicznej i względnej poprawie estetyki obiektów poprzeztermomodernizację.

Powielanym we wszystkich krajach błędem jest brak planów dotyczących przyszłości osiedli z wielkiej płyty czy prefabrykatów. Dopóki nie zostaną podjęte tego typu działania, możemy liczyć jedynie na pojedyncze przykłady ciekawych modernizacji szarych i niszczejących bloków.