Peter Zumthor dla Kielc?

Już od kilkunastu miesięcy prowadzone są rozmowy ze światowej sławy szwajcarskim architektem - Peterem Zumthorem. Dotyczą przebudowy dawnej synagogi, którą aktualnie użytkuje Archiwum Państwowe. Niebawem ma tu powstać Centrum Spotkań Kultur i Religii, gdzie większą część zajmowałby teatr Grzegorza Artmana, polskiego aktora i reżysera.

Zumthor podchodzi do swoich projektów z wielkim namaszczeniem. Jego prace cechują się doskonałym wyczuciem przestrzeni i materii, pozostając zarazem minimalistycznymi i skromnymi w ornamentykę. Dlatego też prezydent Kielc Wojciech Lubawski nie ukrywa, że bardzo mu zależy współpracy z Zumthorem i nie wyobraża sobie nikogo innego na jego miejscu.

Podczas konferencji prasowej architekt przedstawił swoją wizję przebudowy dawnej synagogi. Jej fatalne położenie wokół ruchliwych arterii nie pomaga bynajmniej w tym, by budynek "wyszedł do ludzi". Zumthor podkreśla, że to byłaby najtrudniejsza część projektu, wymagająca nowatorskiego rozwiązania. Architekt bowiem zrezygnowałby w tym miejscu z kładki czy przejścia podziemnego.

Zumthor zaproponował otoczenie budynku od strony zachodniej wielkim ogrodem o wymiarach 200x30 metrów. Sam ogród miałby być otoczony ścianą, co w dużym stopniu izolowałoby od hałasu ulicznego i tworzyłoby swoistą enklawę sprzyjającą kontemplacji.

Peter Zumthor ostatecznie nie potwierdził podjęcia się przebudowy synagogi. Daje sobie jeszcze parę tygodni do namysłu. W Kielcach wszyscy jednak mają nadzieję, że odpowiedź będzie pozytywna. Współpraca ze światowej sławy architektem i zdobywcąnagrody Pritzkera (laureat z 2009 roku) rozsławiłaby miasto na cały świat.

Wzniesioną w stylu mauretańsko-neoromańskim synagogę w Kielcach ufundował Mojżesz Pfeifer. Zaczęto ją budować w 1902 roku według projektu architekta miejskiego Stanisława Szpakowskiego. W wyniku powojennej odbudowy w stylu socrealistycznym bożnica straciła pierwotną formę architektoniczną. Od wybuchu wojny budynek nie pełni roli świątyni, w niedługim czasie przestanie być siedzibą Archiwum Państwowego.

Twórczość Zumthora przedstawiana jest jako najlepszy przykład typowego dla współczesnej szwajcarskiej architektury minimalizmu - architekt posługuje się bowiem wyłącznie najprostszymi formami, nie używa ornamentów ani dekoracji, jego kreacje są surowe i oszczędne. Zumthor znany jest także z tego, że nie przyjmuje zleceń na widowiskowe gmachy w światowych metropoliach.