Nowy projekt Medusa Group, tym razem na ruinach
Budynki XIX-wiecznej cementowni Szczakowa w Jaworznie zrównywane są z ziemią, a wraz z nimi liczne plany rewitalizacji zdegradowanego terenu. Ostatecznie na zlecenie prywatnej firmy powstał projekt autorstwa znanej już pracowni Medusa Group.











Pomimokryzysu gospodarczego Śląsk stopniowo zmienia swoje oblicze. Architekturze tych terenów coraz częściejprzywraca się świetność, a budynki "z duszą" zyskują nowe życie. Tym razem jednak nie udało się ocalić jednej z tamtejszych pereł architektury industrialnej.
Historia cementowni położonej w jednej z północnych dzielnic Jaworzna sięga 1883 roku. Z biegiem lat ulegała rozbudowie po to, by dwie dekady później osiągnąć status jednej z największych i najbardziej liczących się w Europie. W pobliżu zakładu powstało osiedle, które skupiało setki pracowników wraz z rodzinami. Dzielnica Pieczyska wraz z cementownią rozwijała się aż do 1980 r., kiedy to produkcja stała się nierentowna. W okresie rozkwitu przemysłowego, na terenie miasta wyrosło wiele charakterystycznych dla tego regionu budynków z czerwonej cegły, o prostym, szlachetnym detalu. Po zamknięciu zakładu teren wraz z zabudową został zaniedbany i stopniowo zaczął przeistaczać się w ruinę. Obecnie pozostałości obiektów są wyburzane, a obszar jest oczyszczany.
Władze miasta postanowiły zaktywizować gospodarczo okolicznych mieszkańców oraz ożywić zdegradowaną okolicę, w związku z czym sporządzony został "Program rewitalizacji i rozwoju zdegradowanych obszarów Pieczyska". Zgodnie z jego założeniami część budynków cementowni miało zostac ocalonych, aby na okolicznym terenie powstało muzeum. Odwiedzający podziwialiby w nim maszyny, które stanowiły osiągnięcie technologiczne zamierzchłych lat. Plan zakładał również wybudowanie całegocentrum kultury i rozrywki, galerii sztuki, zakładów przemysłowych, a także siedzib wielu firm. Powstanie tak wielu instytucji gwarantowałoby dużą ilość nowych miejsc pracy i znacznie podniosłoby jakość funkcjonowania w mieście.
Koncepcja zagospodarowania przestrzenizgodna z przyjętym programem rewitalizacji i rozwoju najprawdopodobniej nigdy nie zostanie wcielona w życie, gdyż większość gruntu przejęła prywatna firma. Miasto wykupiło zaledwie 8 ha ziemi, którą chce wykorzystać do stworzenia założenia parkowego.
Firma wystąpiła z wnioskiem o zmianę dotychczasowych planów związanych z obszarem, na którym znajdowała się cementownia. Nieoficjalnie mówi się, że zamierza przystosować grunty pod zabudowę mieszkalną. Powstał już również projekt koncepcji urbanistyczno-architektonicznej zagospodarowania terenu. Przedsiębiorstwo rozpoczęło współpracę z obecnie jedną z najlepszych pracowni architektonicznych w Polsce- Medusa Group.
Zabudowa, która ma powstać na terenie cementowni, w żadnym razie nie przypomina typowego osiedla, gdyż założeniem projektu nie jest jedynie stworzenie jednorodnej grupy wielu budynków. Obszar został podzielony na kilka stref mieszkalnych, o zróżnicowanej architekturze, jednak tworzących w pełni przemyślany kompleks. Płynne granice pomiędzy poszczególnymi zespołami mieszkalnymi tworzą liczne zbiorniki wodne, kładki oraz infrastruktura. Na charakter całego założenia wpływa niezwykle duża ilość zieleni, która sprawia, że to ''małe miasteczko w mieście'' możemy skojarzyć z terenami stricte rekreacyjnymi.
- Więcej o:
![osiedle Novy Dum, widok współczesny, fot. Barbora i Karel Ponešovi, 2011 Pr vodce po brn'nském funkcionalismu. Projekt mapuj~c~ brn'nské architektonické d'dictv~.]()
Osiedla Werkbundu 1927 - 1932. Eksperymentalne, wzorcowe miejsca do mieszkania
![Niegdyś główny paradygmat „Forma podąża za funkcją” zmienia się na „Forma podąża za zrównoważonym rozwojem" Niegdyś główny paradygmat „Forma podąża za funkcją” zmienia się na „Forma podąża za zrównoważonym rozwojem"]()
Czy w inżynierii forma nadal podąża za funkcją? Arup: projektanci coraz mocniej koncentrują się na zrównoważonych rozwiązaniach
![Centralna Kolej Transandyjska Centralna Kolej Transandyjska]()
Centralna Kolej Transandyjska. Jedno z najważniejszych osiągnięć światowej inżynierii jest dziełem Polaka
![Smiljan Radić Clarke Smiljan Radić Clarke]()
Smiljan Radić Clarke laureatem Nagrody Pritzkera 2026
![Drezno - Kunsthofpassage. Hof der Elemente. Kunsthofpassage, Drezno]()
Kunsthofpassage w Dreźnie - Pasaż Artystycznych Dziedzińców
![Sagrada Familia w 2024 roku Sagrada Familia w 2024 roku]()
Sagrada Família w Barcelonie osiągnęła docelową wysokość
![Stacja benzynowa na Nun's Island w Montrealu zaprojektowana przez Miesa van der Rohe została zrewitalizowana w 2011 roku wg. projektu kanadyjskiej pracowni FABG. Stacja benzynowa na Nun's Island w Montrealu zaprojektowana przez Miesa van der Rohe została zrewitalizowana w 2011 roku wg. projektu kanadyjskiej pracowni FABG.]()
Zatankuj u Miesa van der Rohe - stacja benzynowa autorstwa mistrza modernizmu
![Statua Jedności w Indiach Statua Jedności w Indiach]()
Statua Jedności w Indiach - największy pomnik na świecie. Przewyższa ponad dwukrotnie Statuę Wolności









